Monday, February 20, 2017

अमेरिकी सिनेटमा दर्ता भएको आप्रवासीसम्बन्धी विधेयक

सिनेटरद्वय अर्कान्सासका टम कटन र जर्जियाका डेविड पर्डयुले वैधानिक आप्रवासीको प्रवाहलाई निस्तेज पार्ने उद्देश्यले माथिल्लो सदन ९सिनेट० मा आप्रवासीसम्बन्धी विधेयक दर्ता गराएका छन् । वैधानिक आप्रवासीको प्रवाहलाई निस्तेज पार्ने उद्देश्यले दर्ता गरिएको उक्त बिधेयकमा डाइभर्सिटी भिसा (डीभी) बन्द गर्नुपर्ने पनि उल्लेख छ ।
सन् २०१२ मा पनि दर्ता भएर असफल भएको यस्तो बिधेयक यो पटकमा के हुन्छ त्यो त समयले बताउला तर डीभी बन्द हुन् लाग्यो भनेर खुशी वा दुखि हुनुपर्ने कारण के हो त्यो भने मैले बुझ्न सकेको छैन ।
डिभी चिट्ठाको सुबिधा नभएका देशहरु बिशेष गरेर भारतीय मुलका व्यक्तिहरुलाई यो चिट्ठाको कारण धेरै नेपालीहरु अमेरिका आएकोमा निकै ठुलो डाहा थियो तर अब यो चिट्ठा बन्द हुन लाग्यो भनेर खुशी हुने नेपालीहरुको मनोविज्ञान बढो गजबको छ । डिभी परेको कारणले मात्र अमेरिका आउन पाएका नेपालीहरुपनि खुशी देखिन्छन् किनकि उनीहरुलाई अब म त आइहाले अरु आउन पाओस् कि नपाओस मलाई के मतलब भन्ने विचार हुनसक्छ, अर्कोतर्फ जो नेपालमै छन् र अमेरिका आएर बसोबास गर्न चाहन्छन् अब यो चिट्ठा बन्द भयो भने हाम्रो त अमेरिका आउने बाटो नै बन्द हुनसक्छ भनेर निरर्थक चिन्ता गर्ने पनि छन् ।
अनेकौं तिकडम गरेर र आफ्नो पेशाको सदुपयोग वा दुरुपयोग गरेर अमेरिका आएका र नेपालमा केहि माखो मार्न नसकेको तर याँहा आएर सानोतिनो जिबिका गरेर गुजारा चलाउनेहरुको त भुँइमा खुट्टा छैन, उनीहरु आफुलाई खानदानी अमेरिकन जस्तो सम्झिन्छन् र अब अमेरिकामा नेपालीहरुको संख्या धेरै भएको कारण यो प्रक्रिया बन्द हुनुपर्ने बिचार राख्छन् । त्यस्ता महा मानबहरुलाई मेरो एउटा प्रश्न छ, तिमीहरुलाइ यो चिट्ठा पर्नुभन्दा पहिले अमेरिका आएका व्यक्तिहरुले यस्तै विचार राखेको भए कस्तो लाग्थ्यो होला रु यधपी उनीहरुले जे जस्तो विचार राखे पनि यो प्रक्रिया बन्द गर्ने वा निरन्तरता दिने भन्ने बिषयमा निर्णय गर्ने हैसियत उनीहरुको छैन ।
विभिन्न उपाय गरेर याँहा भित्रिएका करिब ९० प्रतिसत नेपालीहरुको गुजारा हामीले नेपालमा सानो काम भनेर हेँला गरेको काम गरेर बितेको छ र म पनि यसको अपबाद होइन । याँहाको सिस्टम नै राम्रो भएकोले जस्तो काम गरे पनि बाँचिने कारणले मात्र याहाँ सबै शुखी जस्तो लागेको हो । सामाजिक सन्जालमा गगनचुम्बी घरहरुलाइ पछाडी पारेर र समुन्द्रको किनारमा खिचेको फोटो अपलोड गरेको भरमा याहाँ कसैको पनि हैसियतको निर्णय गर्न सकिदैन, कमसेकम नेपाली मुलका व्यक्तिहरुको लागि ।
आफुले काम गर्ने ठाउँमा भुँइ पुछेको, चर्पी सफा गरेको आदि जस्ता फोटोहरुपनि अपलोड गर्ने साहास गरे पो त्यो व्यक्तिलाई धन्यबाद दिन सकिन्छ । नगण्य रुपमा उच्च पदमा काम गरेर बसेका नेपालीहरु पनि याहाँ नभएको होइन तर उनीहरुको आफ्नै समुह हुन्छ, उनीहरु त्यही समुहमै रमाउछन् र आफ्नो बारेमा अरु अपरिचितसंग त्यति खुल्न चाहदैनन् । सबैभन्दा कठिन कागजपत्र बिहिनहरुका लागि छ, उनीहरु आफ्नो योग्यता अनुसारको काम गर्नबाट जति बन्चित छन् त्यतिनै तलबबाट पनि ठगिनछन् । भनेको समयमा कतै जान नपाउने र हरदम के होला कस्तो होला भनेर त्रास लिएर बस्नुपर्ने भएकोले उनीहरुको बसाइ निकै सकसपूर्ण नै छ, चाहे उसले जतिसुकै म खुशी छु, मलाई त कुनै डर लागेको छैन भनेर किन झुट नबोलोस् ।
अन्तमा यो बिधेयक सदनबाट पारित भएर डिभि चिट्ठा बन्द गर्ने कानून नै बन्यो भनेपनि सन् २०१८ सम्म यो प्रक्रिया बन्द हुँदैन र यो बिषयलाइ लिएर खुशी वा दुखि हुनुपर्ने कारण छैन । मेरो बिचारमा अब नेपालीहरुको संख्या बढी भयो त्यो कारणले नेपालीहरुलाई आउन बन्द गर्नुपर्छ भन्ने कुरा गलत हो, जो डिभी कै कारणले मात्र अमेरिका आउन पाएका व्यक्तिहरुले ।
जाँदाजाँदै, मेरो एउटा परिचित आफ्नो निलो रंगको अमेरिकी राहदानी देखाउदै सधै मलाई भन्ने गर्छ, यो राहदानी लिएर म बिश्वको एक सय चालिस देसमा निर्बाध घुम्न सक्छु, उ र उ जस्ता खानदानी अमेरिकनहरुलाई मेरो प्रश्न, घुम्न त सक्छौ तर घुम्न जाने कहिले ज्यालादारी काम छोडेर, काम बन्द त पैसा बन्द ।
http://www.prasashan.com/2017/02/19/16739/

रुखमा पैसा फल्दैन बिदेशमा

म संगै काम गर्ने माधब भाइको फोनमा लगभग हरेक दिन जस्तो तिनरिङ्ग गरेर म्यासेज आइरहन्छ र त्यस्ता म्यासेजहरुमा करिब ९९ प्रतिसत म्यासेज उसको नाता गोता र साथीहरुले मलाई यस्तो समस्या पर्यो वा उस्तो समस्या पर्यो भनेर अनेकौ कारण देखाउदै केहि रकम पठाइदिने अनुरोध गरेका हुन्छन् ।
उसले कतिलाई माग बमोजिम रकम पठाउँछ वा पठाऊदैन त्यो त मलाई थाहा छैन तर उसको कुरा सुन्दा प्रायः लाई उसले अनेक बहाना बनाएर टार्छ र एक पैसा पनि दिँदैन, र सधै दिएर सम्भब पनि छैन। म संग त कसैले त्यसरी पैसा माग्दैन तर याहाँ भेट हुने प्रायः व्यक्तिहरुको साझा गुनासो भनेको नै नेपालमा रहेका इष्ट मित्रहरुले पैसा मागेर हैरान पारे, लौ न त यसो सहयोग गर्न ऋण दिउँ भने पछि फर्किने होइन नदिउँ भने तारन्तार फोन गरेर हैरान पार्छन् भन्ने हो ।
सबैले कति सत्य वा असत्य बोल्छन् त्यो उनीहरुले नै जानुन् तर नेपालमा रहेका अधिकाँस व्यक्तिहरुलाई मेरो साथी वा नातेदारले पैसा कमायो र त्यो पैसामा मेरो पनि हक लाग्छ भनेर पैसाको माग गर्ने कुरा भने सत प्रतिशत सत्य हो ।
अमेरिकामा रहेका अधिकाँस नेपालीहरुले प्रति घण्टा दस डलर ज्यालामा काम गर्ने हो, कागजपत्र नभएकाहरुको हकमा त्यो रकम अझै घट्छ । उदाहरणको लागी हफ्ताको सातै दिन प्रति दिन दस घण्टाको दरले काम गर्यो भने पनि हफ्ताको सात सय र महिनाको दुइ हजार आठ सय कमाई हुन्छ, यो अधिकतम हो, यसमा घट्न सक्छ तर बढ्दैन । कुनै कारणले वा बिरामी परेर त्यो दिन काममा गएन भने वा हप्ताको एक दिन बिदा बस्यो भने त्यो ज्याला आउदैन, हफ्तामा सातै दिन काम गर्न सम्भब पनि छैन । कामको समयमा एक छिन बस्न पाइदैन उभिएर नै काम गर्नु पर्छ, काम सकिएर डेरा पुग्दा सम्म खुट्टा झर्ला जस्तो हुन्छ । अब यति मेहनत गरेर आएको पैसामा कसैले मेरो पनि हक लाग्छ भनेको जस्तो गरेर मागेको माग्यै गर्छ भने त्यो व्यक्तिलाई कति रिस उठ्ला ?
कामको हकमा केहि अपबाद व्यक्तिहरुलाई छोडेर सबैले गर्ने भनेको भारतीय मुलका ब्यापारीहरुको पसलमा वा घरमा हो । जसले जति नेपालमा म यस्तो र उस्तो भनेर गफ हाँके पनि उसले त्यो काम गर्ने समयमा कुचो लगाउने, भुँइ र चर्पी पुछ्ने जस्ता काम गर्नै पर्छ । कोहि सानोतिनो भने पनि आफ्नै ब्यबसाय गरेर बसेका छन् उनीहरुले पनि यी सबै काम गर्छन् तर उनीहरुलाई आफ्नै ठाउंमा काम गरेको छु भन्ने आत्म सन्तोष होला त्यो अर्कै कुरा हो । अझ कसैले म म्यानेजर छु भन्यो भने त त्यो सबैभन्दा दुखि प्राणि हो भन्ने बुझ्दा हुन्छ, उसले काम पनि बढी गर्नुपर्ने र जिम्मेवारी पनि बढी हुन्छ तर पैसा भने सबैको जतिकै हो । तर, अपबादमा कोहि उच्च शिक्षित व्यक्ति बहु राष्ट्रिय कम्पनीको म्यानेजर हो भने अर्कै कुरा हो ।
मेरो बिचारमा नेपालमा रहेका आफन्त वा साथीहरुले पैसा मागेर हैरान गर्नुको दुइ बटा कारणहरु छन्, पहिलो याँहा बसेर संघर्ष गरिरहेको व्यक्तिले सत्य भन्दा पनि बढाई चढाइ बोलेको हुन्छ र यो देशमा पैसा रुख रुखमा फलेको र सडक सडकमा पैसा फ्यालेको हुन्छ अनि हामीले त केवल टिप्ने मात्र हो भन्ने जस्तो गफ लगाएको हुन्छ, अब यति सजिलै पैसा आउँछ भने हामीलाई पनि अलिकति दिँदा के फरक पर्ला र भने मनोविज्ञानले काम गरेको हुनुपर्छ, दोश्रो कारण भनेको कोहि मान्छेलाई वास्तविक रुपमै आपद विपद परेको बेला मेरो नजिकको मान्छेसंग यती पैसा छ यो समयमा नमागे कहिले माग्ने भनेको पनि हुन सक्छ, तर अधिकाँस पैसा माग्नेहरुमा दोश्रो भन्दा पहिलो समुहका व्यक्तिहरु पर्छन् जस्तो लाग्छ, यो मेरो नितान्त निजि मुल्यांकन हो ।
मेरो बिचारमा पैसा मागेर निर्लज्ज हुने काम गर्ने र केहि पैसा दिएर वा नदिएर पछाडी बेज्जत गर्नुभन्दा माग्नेले पनि आफ्नो समस्या आफैले सुल्झाउन पर्छ भनेर सोच्ने र दिनेले पनि यदि भित्रि मनले दिएर सहयोग गर्ने हो भने फेरी त्यो बिषयमा कुरा नगर्ने र याँहाको यथार्थ बताइदिने हो भने यो समस्या केहि कम हुन्थ्यो कि ?
http://www.prasashan.com/2017/02/08/15546/

Saturday, July 2, 2016

नेपालमा अधिकृतको जागिरले खान पुग्दैन भने अमेरिका आएर भाँडा माझ्न केको लाज ?

म अमेरिका आएको लगभग एक महिना पुग्न लाग्यो । अहिले नै मैले अमेरिकाको बारेमा केही बोल्नु हतार हुनेछ तर विभिन्न अनलाइन पोर्टलमा समय समयमा अमेरिका र अरु देशमा बसोबास गरेका नेपालीहरुले आफू बसोबास गरेको देशको नकारात्मक कुरा मात्र लेखेको देखेर केही पंक्ति कोर्ने दुस्साहस गरेको हुँ ।
सबैभन्दा पहिलो अमेरिकामा दुख छ भन्ने भनाइ लाइ लियौ, यदि काम लाई दुखको रुपमा लिने हो भने यो संसारमा कतै पनि सुख छैन।
हाम्रो देश नेपालमा श्रम गर्नेलाई अपमान र बाबुबाजेले कमाएर छोडेको सम्पत्तिमा मोज गर्नेलाई सम्मान गर्ने अनौठो र उल्टो चलन छ, तर अमेरिकामा त्यस्तो रहेनछ । श्रम गर्नेलाई सम्मान गरिँदो रहेछ । अमेरिका एउटा श्रमजीवीले दुःख गरेर आफ्नो जीवन यापन राम्रोसँग गर्न सक्छ तर नेपालमा दिनभरी घोटिँदा पनि पेटभरि खान नपाउने अवस्था छ ।
दोश्रो फुर्सत नै हुदैन भन्ने कुरामा, संसारमा कर्मयोगी मान्छे लाई फुर्सत नै हुदैन, आफ्नो काम मा व्यस्त रहेको मान्छे लाई अर्काको नानाथरि कुरा गर्ने न त् फुर्सतहुन्छ न त् त्यस्ता कुरामा कुनै रुचि नै हुन्छ । यो कुरा नेपाल मै रहेका मान्छे हरुमा पनि लागु हुन्छ तर त्यो मान्छे कर्मयोगी हुनुपर्छ, फुर्सत भनेको काम नभएको मान्छेहरुसंग मात्र हुन्छ चाहे त्यो अमेरिका होस् वा नेपाल ।
तेश्रो सोचेको जस्तो भएन भन्ने कुरामा, एउटा मान्छेले के सोच्छ र सोचेको जस्तो पाउछ वा पाउदैन भन्ने कुरा त्यो सन्जोग मात्र हो । साधारणतया कुनै पनि मान्छेले पाउने काम र उसले कमाउने धन भनेको उसको व्यक्तिगत योग्यता र क्षमतामा भर पर्छ अमेरीकामा मात्र होइन कि संसारको जुन सुकै कुनामा । कहिलेकाँही योग्य व्यक्तिले सानो पद र अयोग्य व्यक्तिले ठुलो पद पाउने भनेको अपबाद मात्र हो र यस्तो अमेरिकामा भन्दा नेपालमै बढी हुन्छ ।
आजसम्म मैले भेटेका अधिकांस नेपाली हरु सुख दुख गरेर आफ्नो जीवन सन्तोषजनक रुपले चलेकोमा खुशी नै रहेको पाएको छु । नेपालमा नेपाल सरकारको सहसचिब बाट अवकास लिएका देखि प्रहरी र सेनामा उच्च पदमा पुगेर अवकास जिबन बिताई रहेका र याँहा आफ्नो छोरा वा छोरी लाई भेट्न आएका हरुले पनिकिराना पसल र पेट्रोल पम्पमा “पार्ट टाइम“ काम गरेर आफ्नो खर्च आफैले आर्जन गरिरहेका छन्, मेरो बिचारमा यो कुनै कोण बाट पनि गलत काम होइन जस्तो लाग्छ ।
केहि महिना अगाडी नेपाली कांग्रेस का नेता रामचन्द्र पौडेलले अमेरिकामा सबै नेपाली भाडा माँझदा रहेछन भनेका थिए, मलाई लाग्छ उनले यो भाडा माझ्नुभनेको सानोतिनो काम लाई भनेको हुन् सक्छ, मेरो बिचारमा यदि कुनै मान्छेले इमान्दारीपूर्वक भाडा नै माझ्छ भने पनि त्यो आदर गर्न लायक कुरा हो तर पौडेलले सायद देखेनन् होला अमेरिकामा नेपालमा जस्तो परालको मस्कोले खरानी चोप्दै भाडा माझ्नु पर्दैन, कि त मेसिनले माझ्छ कि त चौबिसै घण्टा धाराबाट आउने तातो पानीले साबुन लगाएर माझछन् । कांग्रेस नेता पौडेललाई बिनम्रतापुर्बक मेरो एउटा प्रश्न छ तपाईं को छोरा वा छोरीले भाडा माझ्छन् कि माझ्दैनन् ? किनकि अमेरिकामा नेपालमा जस्तो सबैले जुठो पारेको भाडा एउटा मान्छेले माझ्ने चलन हुदैन, प्रत्येक व्यक्तिले आफुले प्रयोग गरेको जुठो भाडा आफैले माझ्ने चलन छ, घरेलु कामदार राख्न कानुनले प्रतिबन्ध लगाएको छ ।
मलाई पनि धेरै साथी वा आफन्त हरुले अमेरिकामा के गर्छस् ? भाडा माझछस् ? भनेर भनेका थिए तर मेरो एउटै जवाफ के थियो भने यदि नेपालमै पनि भाडा माझेर सन्तोषजनक रुपले आफ्नो जिबन चलाउन सकिन्छ भने म भाडा माझ्न तयार छु, नेपालमा त भाडा माझेर त् के नेपाल सरकारको अधिकृत भएर पनि आफू र आफ्नो परिवारको जीवन चलाउन कति कठिन छ त्यो मैलेभन्दा पनि जानिफकारहरुले भन्ने कुरा हो ।
अत विभिन्न कारण र प्रक्रियाले अमेरिका आएका सज्जनहरुले आफुले काम गरेर जीवन चलाएको देशमा केवल नकारात्मक कुरा गरेर आफ्नो कर्मदेशप्रति बेइमानी नगरौं, उसै पनि आफ्नो जन्मभूमि छोडेर हामीले आफ्नो देशप्रति त अन्याय गरिसकेका छौं ।
तर म व्यक्तिगत रुपमा यो कुरा स्वीकार गर्दिन । अन्तमा कुण्ड कुण्ड पानि र मुण्डमुण्ड बुद्धि भनेको जस्तो झिंगा लाई फोहर नै र मौरी लाई फूल नै मन पर्छ भनेको जस्तो म भने अमेरिका बाट सन्तुष्ट छु ।
यसको साथै हरेक बर्ष डिभी चिट्ठा भर्नेको भिड, पचासौ लाख रुपिया खर्च गरेर लड्दै पड्दै बर्षौ लगाएर अबैधानिक रुपले अमेरिका आउने र बाबु आमाको मृत्यु हुँदापनि नेपाल जान नसक्ने हरु सबै मुर्खै हुन् त ? कति लाई त् आफु अनेकौ प्रयास गर्दा पनि आउन नसकेर बिरोध गर्छन अर्थात् अमिलो अंगुर । तर यसको मतलबअमेरिकामा बस्ने सबै महान र नेपालमा बस्ने सबै तल्लोस्तर को भन्ने अर्थ नलागोस ।
दसौं वर्ष अमेरिकामा बसेर यहाँको सबै कुरा बुझेर भुक्तभोगी भएका कति सज्जनहरुले यो लेख्न अलि छिटो भयो समयक्रमले सबै कुरा थाहा पाइन्छ भनेर भन्नुहोला त्यसै कारण यी पंक्ति न त अन्तिम सत्य हो न त् म अमेरिका को बारेमा जानकार नै भएर लेखेको हुँ । यो त केवल मेरो अनुभूति हो, अन्यथा नलिइयोस् ।
For More: http://nepaldesh.com/2016/07/02/9817/

अमेरिकामा जनैले जोगायो

अमेरिकी दुताबासले भिसा दियो। खुसी त लाग्ने नै भयो। सँगै साथीभाइ र आफन्तको बधाईले दङ्ग थिएँ। हेर्दाहेर्दै काठमाडौँबाट लस एन्जलस उड्ने दिन पनि आयो। गएको शुक्रबार काठमाडौँ-हङकङ हुँदै लस एन्जलसतर्फ उडियो। करिब ६ घण्टाको हङकङ र त्यसपछि करिब १३ घण्टा को उडानपछि लस एन्जलस एअरपोर्टमा ओर्लिएँ। लस एन्जलस एअरपोर्टमा उत्रिने बितिकै कालो लुगा लगाएका तीन जना हट्टाकट्टा प्रहरीहरु आएर मलाई घेरे।
सबै सामान खोतलपातल गर्न लगाए। तर केहि पाएन।
त्यसपछि पनि एउटा कोठामा लगेर दुवै हातले भित्तामा अडेस लगाएर तल खुट्टादेखि छामछाम छुमछुम गर्‌यो।
जब उनीहरुको हात मेरो शरीरमा रहेको जनैमा पुग्यो, अलि रिसाएर सोधे- यो के हो? मैले म हिन्दु धर्मावलम्बी भएको र यो मैले जहिले पनि लगाउनु पर्ने वस्तु भएको जानकारी गराएँ।
त्यति भने पछि तीन मध्ये एउटा प्रहरीको मुखमा हलुका मुस्कान आयो। उसले मलाई त गोरो नाक चुच्चो भएकोले अर्कै धर्मावलम्बी भएको सोचेकोमा माफी माग्दै तपाईं जानुस भनेर छोडिदियो।
अहो, जनैका कारण पो बचियो। म जनैलाई धन्यबाद दिँदै एयरपोर्टबाट बाहिर निस्केँ।

For More: http://www.mysansar.com/2016/06/23684/